Njujorški Muzej moderne umetnosti, pozabaviće se impresivnim betonskim strukturama i odvažnim vizijama urbanog planiranja bivše Jugoslavije…
Ova izložba, koja se fokusira na period komunizma, biće otvorena na leto. Nazvana Toward a Concrete Utopia: Architecture in Yugoslavia, 1948-1980, ova izložba će predstaviti primere jedinstvenog stila koji su se pojavili u našoj nekadašnjoj državi, koja je zauzimala Balkan, odnosno delove centralne i jugoistočne Evrope tokom većeg dela dvadesetog veka.
Na izložbi će biti predstavljeno preko 400 crteža, modela, fotografija i filmskih isečaka koji će prikazati najimpresivniju arhitekturu, koja je planirana i konstruisana tokom druge polovine postojanja Jugoslavije.
“Arhitektura koja se pojavila tokom tog perioda – od nebodera “internacionalnog stila”, do brutalističkih struktura – predstavlja manifestaciju radikalnog pluralizma, hibridnosti i idealizma, koji su sami po sebi karakterisali državu Jugoslaviju”, stoji u zvaničnoj izjavi ovog muzeja.
Jugoslavija definitivno ima jedinstveni ugao posmatranja arhitekture zbog turbulentne istorije. Država je prvobitno formirana nakon I svetskog rata kao Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca, nakon što su se teritorije koje je izgubila austrougarska imperija spojile sa Kraljevinom Srbijom.
1929.godine, država je dobila ime Kraljevina Jugoslavija, da bi monarhija bila ukinuta nakon Drugog svetskog rata i osnivanja komunističke vlasti, što je dovelo do kreiranja mnogih monumentalnih projekata arhitekture i utopijskih urbanističkih planova, sličnih onima iz Sovjetskog saveza iz istog vremenskog perioda.
U Jugoslaviji, arhitekte su postale veoma važne ličnosti, uključujući Bogdana Bogdanovića, Juraja Neidharta, Svetlanu Kanu Radević, Edvarda Ravnikara, Vjenceslava Rihtera i Milicu Šterić, a svi oni su deo MoMA postavke.
Primeri njihovih važnih projekata koje predstavlja ovaj renomirani muzej uključuju skulpturalni enterijer Bele Džamije u ruralnom delu Bosne, rekonstrukciju Skoplja nakon zemljotresa koja je bazirana na Metabolist dizajnu Kenza Tange i blokove Novog Beograda.
Ekonomska i politička kriza tokom osamdesetih godina prošlog veka dovela je do raspada države, i jugoslovenskih ratova tokom devedesetih. Danas, ipak, brojni primeri ove arhitekture mogu se videti u Hrvatskoj, Sloveniji, Bosni i Hercegovini, Srbiji, Crnoj Gori i Makedoniji.
Ovom izložbom, MoMA muzej za cilj ima predstavljanje “neverovatnog građevinskog rada vodećih arhitekti socijalističke Jugoslavije internacionalnoj publici po prvi put”.
Ovu izložbu organizovao je glavni kurator MoMA muzeja zadužen za arhitekturu i dizajn, Martino Stierli, uz pomoć asistenta Ane Kats i gosta kuratora Vladimira Kulića, a biće aktivna od 15.jula ove godine do 13.januara sledeće.
Trenutno, u MoMA muzeju održava se izložba Is Fashion Modern? koja se zatvara 28.januara, dok će u maju muzej otvoriti fantastičnu prezentaciju maketa gradova Bodisa Iseka Kingeleza.
N.Đ.
Izvor: Dezeen
